Wat er niet meer is (20 november 2007)

Met Wat er niet meer is maakt Susan Smit een wending als auteur. Het is een liefdesverhaal vol passie, verlangen en muzikaliteit, geschreven in een opvallend heldere en zelfverzekerde stijl.

‘Van iemand houden zegt iets over het ik, over míjn gevoelens, wat de ander voor míj betekent. Of de ander die gevoelens nu beantwoordt of niet. Dat is de reden dat liefde de dood overleeft’.

In een lange nacht, in de beslotenheid van een Amsterdamse peeskamer, vertelt Thomas, een librettist, zijn verhaal aan een prostituee. Hij rouwt om de dood van de pianiste Judith, de enige vrouw in zijn leven die hem raakte en die vervolgens getrouwd bleek te zijn. Hij kijkt terug op hun platonische liefde. Nu, na haar dood, lijkt ze als dolende ziel dichterbij dan ooit en heeft hij erotische ontmoetingen met haar waarmee hij zich geen raad weet.

‘Liefdesrelaties zijn doordrongen van een doodsbesef. De liefde kan alleen maar zo diep raken omdat je weet dat het ooit allemaal voorbijgaat. Het bederft, scheurt, ebt weg. Het is voorbij. En toch is het nooit echt voorbij. Wat er niet meer is, laat een echo horen. Het leeft voort in andere dingen. Dat is de ware triomf.’

De enige persoon die hem kan helpen een weg te vinden uit zijn obsessieve liefde voor Judith is haar echtgenoot Egbert, die hij nooit kon uitstaan. Egbert is de enige man die inzicht kan verschaffen in de ongenaakbare vrouw die hij adoreerde en die zijn muze tot een echt mens kan maken.

‘Wanneer ken je iemand werkelijk? Als je haar eerste leugentje detecteert? Als je haar hondsberoerd ziet? Ik durf te zeggen dat het enige moment waarop je iemand echt leert kennen het moment van orgasme is. Een vrouw is zichzelf als ze klaarkomt, hortend en stotend, vloekend, lieflijk, schreeuwend, zachtjes of ingehouden. Dan kun je een glimp opvangen van haar ware natuur, van het dier dat ze is.’