In deze tijd, waarin iedere baby een nieuwetijdskindje en elke geliefde een tweelingziel lijkt te zijn, is spiritualiteit verworden tot een soort personal managementcursus. Het staat louter in dienst van het Zelf. Me, myself and I. Er is - godzijdank - geen dominee op een kansel meer, ver verheven boven het volk, die dicteert hoe we het Woord van God moeten interpreteren. We zullen het zelf moeten uitzoeken. En daar gaat het mis. Al die nieuwerwetse denkbeelden spannen we met verrassend gemak voor ons eigen karretje. Het heilige doel hierbij is niet het verhogen van het collectieve bewustzijnsniveau, maar ‘lekker in ons eigen velletje zitten’. Tussen hemel en aarde zit het eigenbelang.
De meest ongenuanceerde en beledigende uitspraken worden gedaan met een ‘dat zegt mijn gevoel- schuine-streep-intuïtie gewoon’ en daarmee is de kous af. Discussie gesloten. De boodschap die van het nieuwetijdsdenken is blijven hangen is dat je je lot in eigen hand kunt nemen. Geloof in jezelf! Je kunt alles bereiken wat je wilt! Goeroes jutten topmanagers op om, ondanks alles, de top te bereiken. Vroeger noemden we dat gewoon blinde ambitie; nu heet het ‘aan jezelf werken’.
Het groeitraject van de moderne reli-shopper voert langs een workshopje klankschalenmassage hier, een cursusje Bach-bloesemremedie daar. Lekker fröbelen op de zaterdagmiddag. Spiritualiteit is van levenshouding gereduceerd tot een vrijetijdsactiviteit. De diepe inzichten die worden opgedaan hebben weinig tot geen invloed op ons gedrag, op onze politieke opvattingen, op onze loopbaankeuzes. We kunnen ons helemaal vinden in de visie op Moeder Aarde van de Indianen, maar checken nog geen potje doperwten op genetisch gemanipuleerde bestanddelen.
We hebben het over innerlijke verdieping, maar zijn al een half jaar niet bij onze oma's op bezoek geweest. We hebben in diepe meditatie contact met ons persoonlijke totemdier, maar protesteren niet tegen de dierproeven voor onze nachtcrèmes. New Age-adepten blinken niet uit in maatschappelijk engagement.